Muziek over grenzen heen

  Muziekfragmenten
  425 jaar Protestantisme
  De Koren en Solisten
  Programma
  Nieuwbouw kleuterschool Foumban, Kameroen
  Partnergemeente Torgau
  Bestellen
   

 

(top)

Fragmenten van deze cd kunt u beluisteren door op onderstaande links te klikken

1
D. Buxtehude (1637 - 1707) Preludium in C Orgel: Ekkehard Saretz
2   M. Franck (ca. 1573 - 1639) Motet “Ik ben de goede Herder” Cantorij Rejoice
3 G.O. Pitoni (1657 - 1743) Cantate Domino Cantorij Rejoice
4   J. Walter (1496 - 1570) Wach auf, wach auf, du deutsches Land Johann Walter Kantorei
5 M. Luther (1483 - 1546) / J. Walter Ein feste Burg ist unser Gott Johann Walter Kantorei
6   M. Vulpius (ca. 1560 - 1615) Hinunter ist der Sonnen Schein Johann Walter Kantorei
7   H. Schütz (1585 - 1615) Herr, auf dich traue ich Johann Walter Kantorei
8 J.S. Bach (1685 - 1750) Toccata in F, BWV 540 Orgel: Ekkehard Saretz
9   J. Pachelbel (1653 - 1706) Singet dem Herrn ein neues Lied Johann Walter Kantorei
10   J.S. Bach Lobe den Herren, den mächtigen König Johann Walter Kantorei
11   J.S. Bach Aria “Komm, mein Herze steht dir offen” uit cantate BWV 74 “Wer mich liebet,
der wird mein Wort halten“
Orgel: Ruud Cannemeijer
Sopraan: Corina Overgaauw
Engelse hoorn: Eric van der Geer
12   S.S. Wesley (1810 - 1876) Lead me, Lord Cantorij Rejoice
13   A. de Kort (geb. 1962) Sta op, Jeruzalem (1991) Cantorij Rejoice
Orgel: Carel Rietveld
14 J. Nieland (1903 - 1963) Pastorale Orgel: Ruud Cannemeijer
Engelse hoorn: Eric van der Geer
15 C. Saint-Saëns (1835 - 1921) Lobsinget Gott, dem Herrn Johann Walter Kantorei
16   F. Mendelssohn Bartholdy (1809 - 1847) Wirf dein Anliegen auf den Herrn Johann Walter Kantorei en Cantorij Rejoice
17 G. Rathbone (geb. 1931) Rejoice in the Lord alway Johann Walter Kantorei en Cantorij Rejoice
Orgel: Hildegard Saretz
18 S.E. Murray / Rustington For the music of creation Dutch Christian Choir
19     Gezang 314:1, 3 en E.G.B. 330: 5, 6 Samenzang
Orgel: Ekkehard Saretz
20     Orgelmeditatie Orgel: Ekkehard Saretz
21   J. de Haan (geb. 1959) Sanctus uit Missa Brevis Dutch Christian Choir
22     Gezang 44:1, 2 en E.G.B. 321:3 Samenzang
Orgel: Ekkehard Saretz




(top)

425 JAAR PROTESTANTISME

In het najaar van 2005 werd herdacht dat 425 jaar daarvoor het protestantisme vaste voet in Bergen op Zoom kreeg. Tevens vond dat jaar de definitieve fusie plaats tussen de twee grootste Bergse stromingen binnen dit protestantisme: de Hervormde Gemeente en de Gereformeerde Kerk.

Redenen om terug te kijken en vooral ook vooruit te blikken. Er was aandacht voor de geschiedenis en ook voor de toekomstdromen van de kerk. Een boekje en tentoonstelling, een scholendienst en andere activiteiten hoorden hierbij. Ook de diakonale roeping van de kerk kreeg aandacht. Onder andere in de vorm van een actie ten bate van scholenbouw in Kameroen. Onderwijs is immers het begin van de zelfontplooiing van elk mens!

Tijdens het weekend van 23, 24 en 25 september 2005 waren er leden van de partner-gemeente Torgau te gast in Bergen op Zoom. Op zaterdagavond 24 september was er een muzikale ontmoeting en op zondag werkte de Johann Walter Kantorei mee aan de kerkdienst. Van dit muzikale treffen werden opnames gemaakt voor deze CD. De opbrengst van de verkoop van deze CD is ook bestemd voor het project “Nieuwbouw Kleuterschool Foumban”.

Opname cdOp 27 november 2005 vierde de kerkgemeenschap eerste advent. Op deze eerste zondag van het kerkelijke jaar werd een begin gemaakt met een nieuwe kerkelijke situatie: een gefuseerde lokale Hervormde Gemeente en Gereformeerde Kerk. Tijdens de dienst in de Ontmoetingskerk werd de acte gepasseerd. Tevens werd tijdens de kerkdienst deze CD gepresenteerd.

Duitse en Nederlandse kerkmusici zingen en spelen muziek uit alle windstreken en tijdperken ten bate van een Kameroense school van de toekomst. Grensoverschrijdend dus, zowel nationale grenzen als tijdsgrenzen. Want de initiatiefnemers hopen dat de school er al lang zal staan wanneer U nog steeds kunt genieten van deze CD.

 

(top)

DE KOREN EN DE SOLISTEN

Dutch Christian Choir
Dutch Christian Choir
Het DCC werd opgericht in april 2001 met als doel een concertreis naar Amerika in 2002. Door het succesvolle verloop van deze concertreeks is het DCC daarna op de ingeslagen weg verder gegaan. Naast een aantal concerten in eigen regio werd in 2003 een koorreis naar Zuid-Engeland ondernomen met o.a. optredens in Canterbury Cathedral en Salisbury Cathedral. In september 2004 volgden er concerten in het zuidwesten van Polen met o.a. uitvoeringen in Krakow en op de oogstfeesten in Jaworze. Het DCC is een gemengd koor, waarvan het repertoire overwegend religieus getint is (gospels, spirituals, koraalwerken en oratoria). Momenteel bestaat het koor uit ± 40 zangeressen en
zangers.
Dirigente : Ineke de Vries
Begeleiding : TinekeMoes (piano)

Johann Walter Kantorei
De Johann Walter Kantorei uit Torgau (Duitsland) heeft een lange voorgeschiedenis. Reeds in 1532is er sprake van de oprichting van het eerste evangelische kerkkoor in Torgau “ Die Torgauer Kantorei”. Johann Walter, een goede vriend van Maarten Luther, wordt “Urkantor der deutschen evangelischen Kirche”. Hij is in deze hoedanigheid de grondlegger geweest van de evangelische vocale muziek in Duitsland. Met name in Torgau is hiervoor de basis gelegd. In de loop van de eeuwen heeft de Johann Walter Kantorei zich ontwikkeld tot een kwalitatief hoogstaande cantorij, die zich nog steeds de bijdrage aan de eredienst door middel van zang en muziek als doel stelt. Naast deze aktiviteit voert men regelmatig oratoria en koorconcerten uit o.a. het Requiem van Mozart (KV 626). De cantorij telt meer dan 50 leden en staat onder de bezielende leiding van Ekkehard Saretz.
Kantorij Dirigent : Ekkehard Saretz (cantor en organist van de St. Marien stadskerk en de slotkerk in Torgau).

Cantorij Rejoice
De cantorij Rejoice is een gemengd koor dat meer dan 20 jaar geleden het levenslicht zag. In eerste instantie was Rejoice bedoeld als “muzikale hulp” bij het instuderen van de nieuwe liederen uit het Liedboek. Daarna is Rejoice zich steeds meer gaan toeleggen op medewerking aan kerkdiensten als cantorij of als liturgisch koor. Veranderingen en nieuwe ontwikkelingen in kerkmuziek en liturgie worden nauwlettend gevolgd en zo mogelijk uitgevoerd. Op dit moment bestaat het koor uit 16 leden.
Dirigent : Ruud Cannemeijer

Solisten
Aan deze uitvoering hebben tevens de volgende solisten meegewerkt :
Corina Overgaauw - sopraan
Eric van der Geer - Engelse hoorn
Ekkehard Saretz - orgel

 

(top)

Ekkehard SaretzPROGRAMMA
De muziekstukken op deze CD (zowel vocaal als instrumentaal) omvatten globaal een tijdsperiode over de jaren 1500 tot 2005. In een bestek van 500 jaar zijn, ook op muzikaal gebied, natuurlijk bepaalde invloeden en veranderingen duidelijk merkbaar. In dit geval is echter de tijd, waarin de muziek geschreven is, als leidraad genomen. Te beginnen met ± 1650, daarna een klein stapje terug naar ± 1550 en dan verder in logische tijdsvolgorde naar 2005. Ekkehard Saretz begint met een orgelwerk van Dietrich Buxtehude, Preludium in C. Buxtehude was een bekend organist aan de St. Marienkirche in Lübeck. Zelfs Bach ging er als jong organist heen om hem te horen spelen! Daarna zingt Rejoice een motet van Melchior Franck, kapelmeester in Augsburg en Neurenberg en een Cantate Domino van de Italiaanse componist Pitoli. Vervolgens zingt de Johann Walter Kantorei 4 liederen uit de Lutherse traditie. Johann Walter was cantor in Torgau toen Luther ook daar verbleef. Vulpius en Schütz zijn de daaropvolgende generatie protestantse kerkmusici. Dan volgt de Toccata in F van Johann Sebastiaan Bach (BWV 540), gespeeld door Ekkehard Saretz. Daarna is er plaats voor protestantse kerkmuziek uit de 17e en de 18e eeuw. Allereerst Johann Pachelbel, geboren in Neurenberg en in tal van plaatsen als kerkmusicus werkzaam geweest. Zijn werk ” Singet dem Herrn….” is een stuk voor dubbelkoor. Het daaropvolgend “Lobe den Herren…..” van J.S. Bach zal erg bekend in de oren klinken. Heel mooi is de volgende aria uit cantate 74 van J.S.Bach, gezongen door Corina Overgaauw. Deze cantate werd voor het eerst uitgevoerd op 20 mei 1725. De aria is een bewerking van de bas-aria uit cantate BWV 29. Met S.S. Wesley (Lead me,Lord) zijn we in de 19e eeuw beland en dus in de periode van de romantiek. “Sta op, Jeruzalem” van A. de Kort is een stuk uit de huidige tijd voor orgel,cantorij en eventueelgemeentezang. De dan volgende muziek van de Nederlander Jan Nieland wekt de sfeer van rust en ruimte op, m.a.w. een echte “Pastorale”. Daarna gaat de Johann Walter Kantorei verder met een stuk van Camille Saint-Saëns, “Lobsinget Gott….”, wat beter bekend staat onder de naam Tollite Hostias. Tot besluit zingen Rejoice en de Johann Walter Kantorei samen een lied van F.Mendelssohn Bartholdy en het feestelijke “Rejoice in the Lord alway” van G.Rathbone. De overige stukken zijn opnames uit de kerkdienst van 25 september 2005 (Partnerschaftssontag) in de Ontmoetingskerk aan het Bolwerk te Bergen op Zoom.

 

(top)

NIEUWBOUW KLEUTERSCHOOL FOUMBAN, KAMEROEN

Kameroen
Kameroen is een land in West-Afrika dat van noord naar zuid 1200 kilometer lang is. Het kent zeer droge woestijnen in het noorden en dichte en vochtige oerwouden in het zuiden. Het heeft zo’n 16 miljoen inwoners en telt rond 200 verschillende volkeren en stammen. Het is een arm land.

Kleuters FoumbanFoumban
De stad Foumban – ongeveer 60.000 inwoners – ligt in het gebied waar de Bamounstam woont met het Bamoun als stamtaal. Thuis wordt deze taal gesproken, maar op de scholen wordt het Frans - de officiële voertaal – gebruikt. Kinderen die de kleuterschool gevolgd hebben, vertonen een duidelijke voorsprong in het basis- en voortgezet onderwijs op jongens en meisjes die geen kleuteronderwijs hebben genoten. In het Bamoungebied wonen moslims (75%) en christenen (25%) in harmonie naast elkaar en op de scholen zitten kinderen van moslims en christenen bij elkaar. Ook op de kleuterschool van de Eglise Evangelique du Cameroun (EEC).

De kleuterschool van de EEC
In 1981 is in Foumban de kleuterschool van de EEC geopend, waarvoor de middelbare school twee leegstaande lokalen ter beschikking stelde. In het schooljaar 2004-2005 staan 70 leerlingen ingeschreven die geleid worden door twee Kameroense leidsters. Marthe Mfout (directeur) is vanaf de oprichting van de kleuterschool aanwezig. Beide leidsters hebben in mei 2005 een onderscheiding van de overheid ontvangen als waardering voor hun werkzaamheden.

Kleuters FoumbanRelatie Ontmoetingskerk met de Kerk in Kameroen
De Ontmoetingskerk heeft al een paar jaar een relatie met Kameroen door o.a. het uitzenden van een zendingspredikant. In mei 2004 is een delegatie van de Ontmoetingskerk op bezoek geweest in de stad Foumban en daar heeft men diverse scholen en gezondheidszorgprojecten bezocht. Voor de kleuterschool had men een gift van ruim 1500 euro meegenomen. Dit geld was bijeengebracht in de Ontmoetingskerk tijdens de rouwdienst van een jonge vrouw, die van 1981 tot 1983 leerling op die kleuterschool in Foumban is geweest. Toen de delegatie de gift aan de leiding van de kerk en van de kleuterschool overdroeg, is van gedachten gewisseld over de bestemming van het geld. De gift zou een basis – de fundering – voor een nieuw te bouwen kleuterschool kunnen zijn. De EEC heeft geen financiële middelen om nieuwbouw te bekostigen maar heeft wel een bouwplan laten maken met een kostenraming. Het betreft een gebouw met twee klaslokalen, een ruimte voor de leidsters en sanitaire voorzieningen. De totale kosten worden geraamd op € 33.000,-.

Inzamelingsactie
In Bergen op Zoom is men vervolgens gaan peilen of er belangstelling bestond om er een sponsorproject van te maken. In de Ontmoetingskerk is het plan met enthousiasme ontvangen. De Wilde Ganzen / IKON heeft toegezegd de nieuwbouw als meerwaardeproject te adopteren. Dit houdt in, dat de Wilde Ganzen / IKON de opbrengst van alle acties met ongeveer 70% zal vermeerderen. De opbrengst van deze CD is één van de acties voor dit doel. Ook in de regio van Foumban zelf worden acties gevoerd om het bedrag bij elkaar te krijgen. Het gironummer voor deze actie is 1071157 tnv Diakonie Actie, Bergen op Zoom, onder vermelding van Kleuterschool Foumban. Voor meer informatie: www.protestantsekerkbergenopzoom.nl

 

(top)

PARTNERGEMEENTE TORGAU

Torgau is een stad in Duitsland van ongeveer 20.000 inwoners. Het ligt aan de Elbe en staat bekend als de stad van de “Begegnung”. Op de brug over de Elbe troffen de Russische en geallieerde troepen elkaar tijdens de bevrijding in 1945. Torgau bezit echter meer historie dan alleen dit feit. De stad ligt op een steenworp afstand van Lutherstad Wittenberg en heeft een voorname rol gespeeld tijdens de Reformatie. De allereerste, mede door Maarten Luther ontworpen kerkzaal, is in deze stad te vinden. Katharina von Bora, de vrouw van Maarten Luther, werd in Torgau begraven. Johann Walter, wiens naam verbonden is aan de cantorij, was de muzikale tijdgenoot en reformatorische bondgenoot van Luther.
Tijdens de 80-er jaren van de 20-ste eeuw ontstonden er contacten tussen de kerken in het communistische Oostblok en het vrije westen. De kerken in het oosten ontvingen veel steun uit deze contacten in hun beknelde situatie. De kerken in het westen leerden dat achter het toenmalige ijzeren gordijn gewone mensen woonden. Aan beide zijden werd geloofd en gehoopt. De protestantse kerken in Bergen op Zoom kwamen in contact met de Evangelisch Lutherse Gemeente in Torgau. Nu kunnen we ons al haast niet meer voorstellen hoe moeilijk het de kerken gemaakt werd door post achter te houden, bezoekaanvragen te weigeren, mensen te volgen en noem maar op. In 1989 viel de muur en begon voor Torgau een nieuw proces om een weg in de westerse maatschappij te zoeken als vrije kerk. De contacten tussen de gemeenten van Torgau en Bergen op Zoom werden gemakkelijker. De problematiek van de DDR tijd verdween langzaam uit de gesprekken en een nieuwe uitdaging diende zich aan: kerk zijn in het seculiere multiculturele Europa. Er ontstond een jaarlijkse uitwisseling van jongeren. En de contacten tussen kerkenraden en andere organen gingen ook door. Een groot raakvlak is er natuurlijk op muzikaal gebied. Zelfs een zekere jaloezie omdat er in Torgau een professionele kerkmusicus aan het werk is. Iets waar je in Nederland alleen maar van kan dromen.